Welke Catan-uitbreiding kies je?

Eerst het basisspel

Alles begint bij het Catan Basisspel van Klaus Teuber. Je legt elk potje een ander eiland neer, gooit met twee dobbelstenen en krijgt grondstoffen voor de dorpen en steden die naast het gegooide landschap liggen. Omdat je nooit alles zelf binnenkrijgt, ruil je met de bank en met elkaar. Wie als eerste 10 punten heeft, wint.

De doos is voor 3 tot 4 spelers vanaf 10 jaar, en een potje duurt ongeveer 75 minuten. Het spel won in 1995 de Spiel des Jahres. Alle uitbreidingen hieronder bouwen hierop voort, dus zonder deze doos kun je er niets mee.

De uitbreidingen

Zeevaarders: meer variatie

Met Catan Zeevaarders is het eiland niet meer het hele speelveld. Er komt zee omheen, met andere eilanden die je per schip bereikt. Een schip leg je net als een straat, maar dan over het water. In de meeste scenario's levert een nederzetting op een ander eiland bonuspunten op. Verder zijn er goudrivieren, waar je zelf kiest welke grondstof je krijgt, en een zeerover.

In de doos zit een handleiding met 9 scenario's. Bij sommige ligt het speelveld vast, bij andere ontdek je onderweg waar de eilanden liggen. Het aantal spelers, de leeftijd en de speelduur blijven gelijk aan het basisspel: 3 tot 4 spelers vanaf 10 jaar, ongeveer 75 minuten. Reken wel op wat meer opbouwtijd.

Steden & Ridders: meer diepgang

Catan Steden & Ridders is de zwaarste van het rijtje. Steden leveren nu ook handelswaren op, zoals munten en papier, waarmee je ze op drie gebieden verder uitbouwt tot een metropool. Een extra symbooldobbelsteen bepaalt of je een ontwikkelingskaart krijgt of dat het barbarenschip dichterbij komt. Komt het aan, dan verdedig je het eiland samen met ridders. Wie dat slecht doet, kan een stad kwijtraken. Je speelt tot 13 punten.

De doos noemt 3 tot 4 spelers vanaf 12 jaar en ongeveer 120 minuten. Dit is dus iets voor groepen die het basisspel goed kennen en zin hebben in meer plannen. Je kunt Steden & Ridders ook samen met Zeevaarders gebruiken, maar dan heb je een lange avond nodig.

Uitbreiding 5/6 spelers: meer mensen aan tafel

De Catan Uitbreiding 5/6 spelers doet precies wat de naam zegt. Je krijgt dorpen, steden en straten in twee extra kleuren en extra landtegels voor een groter eiland. Er komt één regel bij: per beurt mogen twee spelers bouwen, zodat niemand lang zit te wachten. Een potje duurt ongeveer 90 minuten, vanaf 10 jaar.

Speel je bijna altijd met drie of vier, dan heb je hier weinig aan. Zit je vaak met vijf of zes mensen, dan is dit meestal de eerste uitbreiding die je mist.

Let op de editie

Zeevaarders en Steden & Ridders passen volgens 999 Games alleen bij de nieuwste editie van het basisspel. De huidige editie herken je aan de plastic speelfiguren, de stevigere landtegels en de doosjes om alles in op te bergen. Heb je Catan al lang staan, kijk dan eerst welke versie je hebt voordat je een uitbreiding koopt.

Losse Catan-spellen

Niet alles met Catan op de doos is een uitbreiding. Deze drie spellen werk je zonder het basisspel.

• Catan Junior: een piratenversie voor 2 tot 4 spelers vanaf 6 jaar, in ongeveer 30 minuten. Je bouwt forten en schepen en wint als je al je piratenforten hebt neergezet. Minder regels, maar wel hetzelfde idee van verzamelen, ruilen en bouwen.
• Catan: Het Duel: een kaartspel voor precies 2 spelers vanaf 10 jaar, 30 tot 75 minuten. Je begint met een basisspel en voegt daarna drie themasets toe. Het is de nieuwe editie van Vorsten van Catan, met dezelfde kaarten en regels.
• Catan: Het Dobbelspel: voor 1 tot 4 spelers vanaf 7 jaar. Je gooit tot drie keer en kruist straten, dorpen en steden af op een scoreblad. Op de doos staat ongeveer 15 minuten, en de kleine doos neem je makkelijk mee op vakantie.

Hoe kies je?

Begin bij de vraag wat je nu mist aan Catan.

• Te weinig plek aan tafel: neem de uitbreiding 5/6 spelers.
• Steeds hetzelfde eiland: Zeevaarders geeft je met de scenario's telkens een ander speelveld, zonder dat het spel veel moeilijker wordt.
• Toe aan meer uitdaging: Steden & Ridders maakt het spel langer en strategischer. Speel eerst het basisspel een flink aantal keer.
• Spelen met jonge kinderen: Catan Junior is vanaf 6 jaar en Het Dobbelspel vanaf 7 jaar. Daarna kunnen ze door naar het basisspel.
• Vaak met z'n tweeën: Het Duel is gemaakt voor twee spelers. Het basisspel zelf is voor 3 tot 4.
• Weinig tijd: Het Dobbelspel is het snelst klaar.

Meer uitbreidingen voor andere spellen vind je bij uitbreidingen. Zoek je na Catan een ander spel om over na te denken, kijk dan bij strategiespellen. Voor een spel met jong en oud aan tafel zijn de familiespellen een goede plek om te beginnen.